Έθιμα των Χριστουγέννων
Οι προετοιμασίες
για τα Χριστούγεννα στη κοινότητα Κουκλιών, περιλαμβάνουν γενική
καθαριότητα των σπιτιών, καθώς και ετοιμασία των παξιμαδιών, των
κουλουριών και άλλων ζαχαρωτών.
Τη μέρα των Χριστουγέννων ο κόσμος πηγαίνει στην
εκκλησία. Μετά το τέλος της Λειτουργίας, ο κόσμος μεταλαμβάνει των
αχράντων μυστηρίων και όταν βγουν από την εκκλησία ανταλλάσσουν
ευχές και φιλιά.
Μετά όλοι πάνε στα σπίτια τους, για να φάνε τη
γαλοπούλα με τον τραχανά (παραδοσιακό φαγητό), ή μαζί με σούπα αυγολέμονη,
μέσα σ’ ένα χαρούμενο, ευχάριστο, οικογενειακό περιβάλλον.
Έθιμα της Πρωτοχρονιάς
Την Πρωτοχρονιά ο κόσμος θα πάει στην εκκλησία,
για να παρακολουθήσει τη θεία λειτουργία. Μετά όταν όλοι βγουν από
την εκκλησία θα ανταλλάξουν ευχές, όπως ΚΑΛΗ ΧΡΟΝΙΑ, ΧΡΟΝΙΑ ΠΟΛΛΑ
και ασπασμούς .
Την πρώτη μέρα του χρόνου, πρέπει βάσει των παλαιών
κυπριακών εθίμων, όταν επιστρέψουν από την εκκλησία στο σπίτι τους,
να μπουν με το δεξί πόδι, για να παν όλα δεξιά (καλά) στη νέα χρονιά.
Την Πρωτοχρονιά παίζουν επίσης διάφορα τυχερά
παιχνίδια με τραπουλόχαρτα ή ζάρια σε στενό οικογενειακό κύκλο.
Παραδείγματος χάριν παίζουν «τριανταένα», «ρήγα», και «ζάρια».
Σήκωσες
Οι σήκωσες αρχίζουν από την Κυριακή της Απόκρεω
και συνεχίζονταν την επόμενη Κυριακή της Τυροφάγου. Συνήθως αυτές
τις δυο Κυριακές αρκετά άτομα μασκαρεύονταν και γύριζαν σε συγγενικά
και φιλικά σπίτια διασκεδάζοντας τον κόσμο με αστεία και τραγούδια.
Πολλές οικογένειες διασκέδαζαν ομαδικά στα καφενεία.
Έτρωγαν, έπιναν, τραγουδούσαν, χόρευαν και στο τέλος κρέμαζαν και
σούσες και κάθονταν οι κοπέλες και τις έσπρωχναν οι άντρες.
Έθιμα της Λαμπρής
Κυριακή των Βαΐων: Την ημέρα
αυτή οι νοικοκυρές παίρνουν κλωνάρια ελιάς στην εκκλησία. Μετά την
Λαμπρή, οπότε η ελιά αγιάζεται, θα την πάρουν στο σπίτι τους για
το κάπνισμα. Το κάπνισμα πιστεύουν οι χριστιανοί της Κύπρου, ότι
διώχνει κάθε κακό και ζηλοφθονία από την οικογένεια και από τα ζώα
του σπιτιού.
Μεγάλη Εβδομάδα: Την Μεγάλη
Πέμπτη στήνουν μέσα στην εκκλησία πάνω σ’ ένα τραπέζι, ομοίωμα σταυρού
με το Χριστό πάνω, ενώ στα δεξιά και αριστερά βάζουν ομοίωμα του
αποστόλου Ιωάννη και της μητέρας του Χριστού.
Όλοι οι χωριανοί πάνε στο εσπερινό και προσκυνούν
τον τίμιο σταυρό και ακούν τα 12 ευαγγέλια, για τα πάθη, την σταύρωση
και το θάνατο του Χριστού.
Την Μεγάλη Παρασκευή οι νέοι ψάλλουν τον επιτάφιο
θρήνο, ενώ τρεις κοπέλες ντυμένες μυροφόρες, ραίνουν το Χριστό με
μύρα, αρώματα και άνθη.
Τις μέρες πριν την Λαμπρή, οι νοικοκυρές στο
χωριό κάνουν τα σισαμένα κουλούρια και παξιμάδια τους, καθώς επίσης
και τις περίφημες «φλαούνες», ενώ το Μεγάλο Σάββατο βάφουν τα κόκκινα
αυγά, τα οποία θα τσουγκρίσουν μετά την Ανάσταση.
Η Ανάσταση
Λίγο πριν τα μεσάνυχτα του Σαββάτου, κτυπούν
χαρμόσυνα οι καμπάνες για να καλέσουν όλους τους Χριστιανούς, να
πάνε στην πιο χαρούμενη λειτουργία της Χριστιανοσύνης.
Στο προαύλιο της εκκλησίας είναι αναμμένη μια
μεγάλη φωτιά η «Λαμπρατζιά». Τα μεσάνυχτα ο παπάς λέει το «Δεύτε
λάβετε φως εκ του ανασπέρου φωτός» και μετά τον Καλόν Λόγο, ενώ
συγχρόνως βγαίνει από την εκκλησία μαζί με τους ψάλτες για την λιτανεία.
Όλος ο κόσμος ανάβει τα κεριά του, τις λαμπάδες του από το Άγιο
φως της Αναστάσεως και βγαίνουν όλοι έξω.
Μετά την λειτουργία της αναστάσεως και όταν όλοι
οι Χριστιανοί κοινωνήσουν, των Αχράντων μυστηρίων, επιστρέφουν στα
σπίτια τους. Εκεί τσουγκρίζουν τα κόκκινα αυγά λέγοντας τις ευχές:
ΧΡΙΣΤΟΣ ΑΝΕΣΤΗ, ΑΛΗΘΩΣ ΑΝΕΣΤΗ. Τρωνε τη σούπα αυγολέμονη
ή τραχανά, αυγά και φλαούνες.
Την Κυριακή μετά τη λειτουργία της αγάπης και
όταν επιστρέψουν πάλι στο σπίτι θα ψήσουν το πατροπαράδοτο «Αρνί
στην σούβλα» και να διασκεδάσουν την μεγάλη ημέρα της Λαμπρής ,όλοι
μαζί. Μετά το φαγοπότι τραγουδούν, χορεύουν και διασκεδάζουν.
Την Κυριακή το απόγευμα, γίνονται διάφορες εκδηλώσεις
στην πλατεία της εκκλησία, όπου περιλαμβάνουν διάφορα παραδοσιακά
παιγνίδια.
Αυτά τα παιχνίδια γίνονται και την Δευτέρα και την Τρίτη της Λαμπρής.
Η εβδομάδα που ακολουθεί και ονομάζεται της Διακαινησίμου είναι
εβδομάδα χαράς, αγαλλίασης και συναδελφώσεως.
|